Skip to main content

Oblicz przedział ufności dla średniej z próby.

Liczebność próby (n)

Counted from the values you entered.

Wprowadź dane, aby zobaczyć wynik.

Przewodnik: przedział ufności

Przedział ufności to zakres wartości, w którym z określonym prawdopodobieństwem mieści się prawdziwa wartość populacji. 95-procentowy przedział ufności oznacza, że gdyby eksperyment powtórzyć wielokrotnie, prawdziwa średnia populacji znalazłaby się w wyznaczonym przedziale w 95% przypadków.

Margines błędu to połowa szerokości przedziału ufności, obliczana jako Z pomnożone przez błąd standardowy. Zależy od poziomu ufności (wyższy poziom = szerszy przedział) i wielkości próby (większa próba = węższy przedział). Standardem jest Z = 1,96 dla 95% ufności.

Poziom ufności: Typowe poziomy to 90%, 95% i 99%. Poziom 95% jest najczęstszy w badaniach naukowych. Wyższy poziom ufności daje szerszy przedział, ale większą pewność. Wybór zależy od kompromisu między precyzją a pewnością.

Liczebność próby a margines błędu: To halve the margin of error, we need to quadruple the sample size. Formula: n = (Z × σ / E)² where E is the desired margin of error. To get margin of 0.5 with standard deviation of 5, we need n = (1.96 × 5 / 0.5)² = 384 observations.

Interpretacja: Przedział ufności nie oznacza, że prawdziwa wartość ma 95% szans znaleźć się w tym konkretnym przedziale. Oznacza, że 95% przedziałów zbudowanych z różnych prób zawiera prawdziwą wartość. Pojedynczy przedział albo ją zawiera, albo nie.

Zmniejszenie marginesu błędu o połowę kosztuje czterokrotnie większą próbę, a nie dwukrotnie

Margines błędu maleje z pierwiastkiem liczebności próby, a nie z samą liczebnością. Ten jeden pierwiastek jest powodem, dla którego sondaże zatrzymują się mniej więcej na ±3%: przejście z 1000 respondentów na 2000 daje spadek z 3,10% do 2,19%, a zejście do ±1,55% wymaga zapłaty za 4000. Każde kolejne przepołowienie kosztuje czterokrotnie więcej niż poprzednie.

Jak to działa

  • Wylicza przedział ufności dla średniej albo proporcji na wybranym poziomie ufności.
  • Pokazuje margines błędu, czyli tę połowę szerokości, którą ludzie faktycznie podają.
  • Liczy wstecz od docelowego marginesu do wymaganej liczebności próby — a to zwykle bardziej użyteczny kierunek.
margines = z × σ ÷ √n            dla średniej
margines = z × √(p(1−p) ÷ n)     dla proporcji

z = 1,96 przy ufności 95%, 2,576 przy 99%

cała rzecz tkwi w √n: żeby zmniejszyć margines o połowę, trzeba uczwórnić n

Przykład z liczbami

Sondaż polityczny przy podziale 50/50, przy rosnących liczebnościach próby.

  1. n = 500 → ±4,38%
  2. n = 1000 → ±3,10%
  3. n = 2000 → ±2,19%
  4. n = 4000 → ±1,55%
  5. n = 10 000 → ±0,98%

Uczwórnienie z 1000 do 4000 zmniejsza margines o połowę, z 3,10% do 1,55%. Dlatego niemal każdy publikowany sondaż plasuje się w okolicach 1000 respondentów: to punkt, w którym koszt jednostki precyzji przestaje się opłacać.

Jak czytać wynik

  • Przedział 95% nie oznacza, że jest 95% szans, iż prawdziwa wartość leży w tym konkretnym przedziale. Oznacza, że procedura wytwarza przedziały zawierające prawdziwą wartość w 95% przypadków. Rozróżnienie ma znaczenie, bo prawdziwa wartość jest ustalona, a zmienia się przedział.
  • Dwa sondaże różniące się o trzy punkty przy marginesach ±3% wcale się ze sobą nie kłócą. Ich przedziały mocno na siebie zachodzą, a traktowanie tej różnicy jako realnej zmiany to najczęstszy błąd w czytaniu publikowanych sondaży.
  • Wielkość populacji prawie nie wchodzi do rachunku. Zbadanie 1000 osób daje mniej więcej ten sam margines, czy populacja liczy 100 tysięcy, czy 100 milionów — dlatego sondaże ogólnokrajowe nie są proporcjonalnie większe od regionalnych.
  • Margines obejmuje wyłącznie błąd losowania. Brak odpowiedzi, źle sformułowane pytania i przekrzywiony operat losowania dają błędy, których żadna liczebność próby nie naprawia, a bywają one większe niż podawane ±3%.

Częste pytania

Dlaczego prawie wszystkie sondaże biorą około 1000 osób?
Bo tam pierwiastek przestaje się opłacać. Tysiąc respondentów daje ±3,10%; podwojenie kosztu do 2000 poprawia to tylko do ±2,19%. Powyżej mniej więcej tego punktu pieniądze kupują więcej precyzji, niż pytanie zwykle potrzebuje.
Czy większa populacja wymaga większej próby?
Prawie nigdy. Wzór zawiera n, czyli liczebność próby, a nie liczebność populacji. Dobrze dobrana próba 1000 osób mierzy kraj liczący 60 milionów mniej więcej tak samo dokładnie jak miasto liczące 60 tysięcy.